एमालेको हारपछि उठ्यो नेतृत्वमाथि प्रश्न
ओली नेतृत्वमै बस्ने कि आउला नयाँ नेतृत्व?
काठमाडौं | मार्च २०२६
Thank you for reading this post, don't forget to subscribe!प्रतिनिधिसभा निर्वाचनमा अपेक्षाभन्दा कमजोर प्रदर्शन गरेपछि नेकपा एमालेभित्र नेतृत्व र संगठनात्मक संरचनाबारे गम्भीर बहस सुरु भएको छ। पार्टीका नेताहरूले हालको परिणामलाई “गम्भीर राजनीतिक धक्का” भन्दै समग्र पार्टी संरचना र नेतृत्वको भूमिकाबारे व्यापक समीक्षा गर्नुपर्ने बताएका छन्।
हालसम्म सार्वजनिक भएको प्रत्यक्षतर्फको मतपरिणाम र समानुपातिक मतको अनुपातले एमाले तेस्रो स्थानमा खुम्चिने संकेत देखिएको छ। निर्वाचनमा पार्टी अध्यक्ष केपी शर्मा ओलीलाई भावी प्रधानमन्त्रीका रूपमा अघि सारेर प्रतिस्पर्धामा उत्रिएको एमालेले १६५ प्रत्यक्ष निर्वाचन क्षेत्रमध्ये हालसम्म ७ स्थानमा मात्र जित हासिल गरेको छ भने ३ स्थानमा अग्रता कायम गरेको छ।
झापा–५ मा ओलीको ठूलो पराजय
यसपटकको निर्वाचनमा सबैभन्दा चर्चित परिणाम झापा–५ मा देखिएको छ। उक्त क्षेत्रमा एमाले अध्यक्ष केपी शर्मा ओली राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी (रास्वपा) का वरिष्ठ नेता तथा काठमाण्डूका पूर्वमेयर **बालेन्द्र शाह (बालेन)**सँग ५० हजारभन्दा बढी मतान्तरले पराजित भएका छन्। यसले देशभर एमालेको परम्परागत जनाधार कमजोर बन्दै गएको संकेत दिएको विश्लेषकहरू बताउँछन्।
रास्वपाको अभूतपूर्व उभार
यसैबीच राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी (रास्वपा) प्रत्यक्षतर्फ झण्डै १२५ सीट जित्ने अनुमानका कारण दुईतिहाइ बहुमत नजिक पुग्न सक्ने आकलन पनि गरिएको छ। यद्यपि अन्तिम परिणाम भने समानुपातिक मतको प्रतिशतले तय गर्नेछ।
रास्वपाको तीव्र उभारले नेपाली राजनीतिको शक्ति सन्तुलन नै बदल्न सक्ने संकेत देखिएको विश्लेषकहरू बताउँछन्।
एमालेभित्र ‘निर्मम समीक्षा’को माग
निर्वाचन परिणामपछि एमालेभित्र गम्भीर आत्मसमीक्षा गर्नुपर्ने आवाज उठ्न थालेको छ। पार्टीका उपाध्यक्ष रघुजी पन्तले मतपरिणामले नेपाली जनता पुराना दलहरूप्रति असन्तुष्ट रहेको संकेत दिएको बताएका छन्।
बीबीसीसँग कुरा गर्दै उनले भने:
“हामीलाई नयाँ ढङ्गले अघि जान, परम्परागत तौरतरिकाबाट मुक्त हुन र विगतका गल्तीहरूबाट आत्मआलोचना गर्दै नम्र भएर जनताका बीचमा जानुपर्ने अवस्था आएको छ।”
पन्तका अनुसार अहिलेको परिणामले पार्टी नेतृत्वमाथि पनि गम्भीर प्रश्न उठाएको छ।
“हामीले भन्दा पनि अध्यक्ष स्वयंले आफ्नो भूमिका के हुने भन्नेबारे सोच्नु, निर्णय लिनु र सबै साथीहरूसँग सल्लाह गरेर अघि बढ्नु उपयुक्त हुन्छ,” उनले भने।
राजीनामाको बहस
संसदीय अभ्यास भएका धेरै देशहरूमा चुनावमा अपेक्षित परिणाम नआएपछि नेतृत्व परिवर्तन हुने उदाहरणहरू रहेका छन्। पन्तले नेपालमै पनि यस्तो उदाहरण रहेको स्मरण गराए।
उनले भने,
“२०६४ सालको निर्वाचनमा अपेक्षित परिणाम नआएपछि तत्कालीन प्रधानमन्त्री माधवकुमार नेपालले राजीनामा दिनुभएको थियो। अब के गर्ने भन्ने विषय अध्यक्ष स्वयंले निर्णय गर्ने कुरा हो।”
नीति र नेतृत्व पुनर्गठनको संकेत
एमालेका अर्का उपाध्यक्ष विष्णु पौडेलले पनि पार्टीको नीति, नेतृत्व, संगठन र कार्यशैलीलाई जनअपेक्षाअनुसार पुनर्गठन गर्नुपर्ने बताएका छन्।
उनका अनुसार निर्वाचन परिणामले पार्टीभित्र गम्भीर समीक्षा आवश्यक भएको स्पष्ट संकेत दिएको छ।
अब एमालेको बाटो कता?
राजनीतिक विश्लेषकहरूका अनुसार एमालेले आगामी दिनमा दुई प्रमुख विकल्पको सामना गर्न सक्छ —
१. वर्तमान नेतृत्वमै संगठन पुनर्गठन गर्ने
२. नेतृत्व परिवर्तनमार्फत नयाँ राजनीतिक सन्देश दिने
यी निर्णयहरूले एमालेको भविष्य मात्र होइन, आगामी संसदमा विपक्षी राजनीतिका स्वरूप पनि निर्धारण गर्ने देखिन्छ।
Source BBC Nepal